Mononukleoza

Mononukleoza to choroba zakaźna, przenoszoną przede wszystkim poprzez ślinę, rzadziej drogą kropelkową. Wywołują ją wirusy Epsteina-Barr. Dotyka głównie starsze dzieci i młodzież. Ponieważ zarażenie najczęściej następuje poprzez bliski kontakt z śliną chorego lub nosiciela, zwana jest "chorobą pocałunków".

Odpowiedzialne za chorobę wirusy namnażają się i jednocześnie pobudzają tkankę limfatyczną do rozrostu,co powoduje powiększenie węzłów limfatycznych (szczególnie szyjnych tylnych), śledziony i wątroby oraz gorączkę i zapalenie gardła, anginę. Wzrost temperatury może sięga 40 st. C i może trwać od kliku dni do 4 tygodni. Towarzyszy mu senność, osłabienie, obniżenie apetytu, bóle głowy, mięśni. Może pojawić się obrzęk powiek,kaszel, rzadziej ból brzucha i ból w klatce piersiowej. Objawy są więc niespecyficzne, łatwe do pomylenia ze zwykłym przeziębieniem. Charakterystyczne jest wystąpienie punktowych, krwotocznych plamek na granicy podniebienia miękkiego i twardego.

Podczas wychodzenia z choroby, chorzy odczuwają przewlekłe pogorszenie samopoczucia utrudniające koncentrację oraz aktywny tryb życia. Mononukleoza obniża odporność chorego, dlatego chory podatny jest na atak różnego rodzaju patogenów.

Po przebytej chorobie, wirus pozostaje w organizmie w postaci ukrytej w limfocytach B, komórkach nabłonka jamy ustnej i gardła oraz migdałkach podniebiennych. Co jakiś czas może następować reaktywacja wirusa i jest on wtedy obecny w ślinie nosiciela - może wtedy zarażać innych. Ponowne ujawnienie się wirusa może prowadzić do niekontrolowanego rozrostu tkanki limfatycznej, dlatego też sądzi się, że wirus Epsteina-Barr może przyczyniać się do rozwoju ziarnicy złośliwej, chłoniaka Burkitta, raka migdałków podniebiennych i ślinianek przyusznych oraz chłoniaka ośrodkowego układu nerwowego u chorych z AIDS i biorców przeszczepów.

Choroba może powodować powikłania:

• pęknięcie śledziony
• utrudnienia w oddychaniu, duszności
• niedobór płytek krwi
• anemia hemolityczna
• niedobór granulocytów obojętnochłonnych
• niedobór erytrocytów, leukocytów i trombocytów
• porażenia nerwów czaszkowych (najczęściej nerwu twarzowego)
• padaczka
• psychozy
• zespół Guillaina-Barrego,
• zapalenie mózgu
• poprzeczne zapalenie rdzenia kręgowego
• rzadko mogą wystąpić: zapalenie mięśnia sercowego, zapalenie trzustki, zapalenie jąder

Diagnoza mononukleozy opiera się na badaniu krwi. Leczenie jest objawowe, polega na leżeniu w łóżku, podawaniu leków przeciwbólowych, przeciwgorączkowych, spożywaniu pokarmów bogatych w witaminy. W niektórych przypadkach podaje się kortykosterydy. Może zaistnieć konieczność hospitalizacji. Brak jest szczepionki przeciwko mononukleozie