Ostra białaczka szpikowa
Ostra białaczka szpikowa to choroba wywołana nowotworowym namnażaniu
się prekursorów komórek krwi. Procesy podziałów komórkowych i ich
dojrzewanie zostają zaburzone w miejscu, gdzie kod genetyczny komórek
został zmieniony. W szpiku zaczynają gromadzić się formy niedojrzałe
komórek. Czynnikami mogącymi zmienić DNA niektórych komórek i przyczynić
się do rozwoju białaczki są np.: promieniowanie jonizujące, benzen,
chemioterapia. Ostra białaczka szpikowa dotyka głównie dorosłych
i ludzi starszych (80%). 20% zachorowań dotyka dzieci.
Początkowo objawy choroby są niespecyficzne:
- osłabienie
- zakażenia z gorączką
- nawracające infekcje (angina, zapalenie płuc)
- niedokrwistość (bladość, zażółcenie skóry, napadowe kołatanie
serca)
- bóle kości i stawów
- objawy skazy krwotocznej (plamica skóry i błon śluzowych, krwotoki
z nosa, błon śluzowych, owrzodzenia i krwiomocz)
Początek choroby może by gwałtowny, co ma częściej miejsce u dzieci.
U dorosłych objawy mogą być na tyle niespecyficzne i mało nasilone,
że tylko wykonanie badań laboratoryjnych krwi wskazuje na poważny
problem. Stwierdza się niedokrwistość, małopłytkowość i spadek liczby
granulocytów obojętnochłonnych. Liczba leukocytów wzrasta nawet
do 800 tys. w mm3 lub może spaść do 1 tys. w mm3. Wśród nich dominują
formy bardzo młode i dojrzałe, brak jest form pośrednich. Kolejnym
etapem badań jest wykonanie punkcji. Umożliwia ona zbadanie leukocytów
w szpiku. Jeśli są one nieprawidłowe wykonuje się badania cytochemiczne
i immunologiczne.
To co dzieje się w organizmie to naciekanie komórek białaczkowych
na narządy wewnętrzne i węzły chłonne. Może powiększyć się wątroba
i śledziona. Chory traci na wadze, a organizm ulega wyniszczeniu.
Do śmierci dochodzi najczęściej w wyniku zakażenia całego organizmu,
krwawienia wewnętrznego, niewydolności narządowej.
Leczenie polega początkowo na zniszczeniu jak największej liczby
komórek nowotworowych podając cytostatyki (chemioterapia). Pociąga
to za sobą wiele skutków ubocznych: nudności, wypadanie włosów,
działanie szkodliwe na szpik kostny, serce, płuca, nerki i inne
narządy, na układ rozrodczy. Potem podaje się silne leki immunosupresyjne,
które pozbawiają pacjenta odporności. Chory staje się niezwykle
podatny na wszelkiego rodzaju zakażenia, jednak jednocześnie zapobiega
to odrzuceniu przeszczepionego szpiku. Tak więc przeszczep szpiku
jet kolejnym etapem w leczeniu białaczki. |