Półpasiec
Półpasiec jest ostrą chorobą zakaźną, za którą odpowiada wirus,
jednocześnie wywołujący ospę wietrzną. Na skórze, którą unerwia
chorobowo zajęty nerw początkowo odczuwalny jest ból, określany
jako ściągający, szarpiący, palący. Potem pojawia się zaczerwienienie
i obrzęk, a na nich rozsiane grudki, po czym pęcherzyki o różnej
wielkości. Po upływie około tygodnia przysychają, a po kilku kolejnych
dniach tworzą się strupy. Przez cały ten czas zmianom towarzyszy
ból. Dopiero po odpadnięciu strupów, ból zazwyczaj ustaje, jednak
pozostają długo utrzymujące się brunatne przebarwienia.
Wykwity najczęściej lokalizują się po jednej stronie ciała:
- na twarzy
- tułowiu
- klatce piersiowej
Wiąże się to ze stanem zapalnym jednego ze zwojów międzykręgowych
i związanego z nim nerwu skórnego tułowia, głowy, czasem kończyny
górnej lub dolnej.
Niebezpieczny i bolesny jest półpasiec oczny i uszny, które wymagają
szczególnego leczenia. Oczny objawia się na czole, skroni i powiece.
Jeśli pojawi się na rogówce i spojówce powoduje ich ciężko gojące
się owrzodzenie, co może skutkować uszkodzeniem rogówki, porażeniem
nerwu ruchowego gałki ocznej, uszkodzeniem wzroku, a nawet ślepotą.
Uszny objawia się na małżowinie usznej, w kanale słuchowym wewnętrznym
lub na błonie bębenkowej mogąc powodować szumy i niedosłuch.
Oprócz zmian skórnych chory może doświadczyć:
- złego samopoczucia
- zmęczenia
- bóli głowy
- gorączki
Rzadkie powikłania to:
- nerwobóle, pogorszenie czucia
- uszkodzenia nerwów czaszkowych, porażenia twarzy
- zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu
- zespół Guillaina-Barrego
Półpasiec może wystąpić u osób, które zetknęły się z osobą chorą
na ospę wietrzną,ale głównie dotyka osoby dorosłe, które w przeszłości
przeszły ospę wietrzną, a wirus został w organizmie w stanie utajenia
w zwojach nerwów czuciowych. Kontakt z chorym na półpaśca może wywołać
ospę wietrzną, ale nie półpaśca.
Do aktywacji wirusa mogą przyczynić się:
- osłabienie odporności
- stres
- inne infekcje
- nowotwory
- leczenie immunosupresyjne
- szczepienia
Jednokrotne zachorowanie na półpasiec zazwyczaj uodparnia na jego
powroty, dlatego jeśli wystąpią, powinno wykona się badania w kierunku
chorób upośledzających odporność takich jak: złośliwe chłoniaki,
białaczki, niektóre nowotwory. Szczególnie u osób z mocno obniżoną
odpornością półpasiec może przybrać posta krwotoczną albo ogólnego
zakażenia.
U osób zdrowych, u których układ immunologiczny pracuje prawidłowo,
półpasiec mija dość szybko nie pozostawiając śladów, czasem tylko
przebarwienia lub blizny. W takich przypadkach stosuje się leki
przeciwbólowe, witaminy z grupy B, miejscowe środki odkażające,
rzadko blokady odpowiednich zwojów nerwowych. W ciężkich przypadkach
konieczne może okazać się leczenie przeciwwirusowe. |